زمان تقریبی مطالعه: 4 دقیقه
 

حدیث موثق





حديث موثق، از اصطلاحات بکار رفته در علم حدیث بوده و به حدیثی گفته می‌شود که بعضی از راویان آن فاسد العقیده ولی ثقه باشند.


۱ - توضیح اصطلاح



حدیثی که بعضی از راویان آن فاسد العقیده ولی ثقه باشند. حدیث موثق از اقسام خبر واحد است.

۲ - تعریف حدیث موثق



برای حدیث موثق تعاریفی ذکر شده است که ذیلاً به برخی از آنها اشاره می‌شود:
۱- حدیثی است که تمام یا بعضی از راویان آن فاسد العقیده ولی موثق باشند و در صورت دوم بقیه رجال سند ضعیف نباشند.
۲- حدیثی است که مشتمل بر راوی غیر امامی موثق باشد و از جهت دیگری ضعیف نباشد.
۳- حدیثی است که به وثاقت کلیه افراد سلسله سند در کتب رجال شیعه تصریح شده باشد اگر چه بعضی از افراد زنجیره حدیث غیر امامی باشند.
۴- حدیثی است که سند آن مشتمل بر امامی غیر ممدوح و مذموم مانند: نوح بن دراج باشد.

۳ - بیان یک نکته



حدیث موثق چهارمین نوع از انواع پنج گانه مشهور حدیث و از مختصات شیعه است و اهل سنت حدیثی به نام موثق نمی‌شناسند البته بعضی برای حدیث تقسیم چهارگانه قائلند و قوی را داخل موثق شمرده‌اند.

۴ - وجه تسمیه



علت نام‌گذاری برخی از احادیث به موثق آن است که مذهب راوی آن مخالف مذهب امامیه است ولی راوی، فردی مورد اطمینان و ثقه است.
[۸] علیاری تبریزی، علی، بهجة الامال، ج۱، ص۴۳۸.
[۹] علیاری تبریزی، علی، بهجة الامال، ج۱، ص۷.
[۱۰] مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۱، ص۱۷۹.
[۱۱] کنی، علی، توضیح المقال، ج۷، ص۹.
[۱۴] درایة الحدیث، ص۳۹.
[۱۵] خاقانی، علی، رجال الخاقانی، ص۲۴۶.
[۱۶] خاقانی، علی، رجال الخاقانی، ص۲۶۵.
[۱۷] کلباسی، ابوالهدی، سماء المقال، ج۲، ص۱۶۰.
[۱۸] علامه نجفی، سیدضیاءالدین، ضیاء الدرایه، ص۲۴-۲۵.
[۲۰] مدیرشانه‌چی، کاظم، علم الحدیث، ص۱۴۸-۱۴۹.
[۲۱] فصلنامه علمی تخصصی علوم حدیث، ج۵، ص۱۳۴.
[۲۲] نوری، حسین، مستدرک الوسائل، ج۳، ص۷۶۴.
[۲۳] مامقانی، عبدالله، مستدرکات مقباس الهدایه، ج۵، ص۱۳۵.
[۳۵] بهبودی، محمدباقر، معرفة الحدیث، ص۱۴.


۵ - پانویس


 
۱. ↑ سبحانی، جعفر، اصول الحدیث و احکامه، ص۴۸.    
۲. ↑ سبحانی، جعفر، اصول الحدیث و احکامه، ص۱۹۱.    
۳. ↑ شهید ثانی، زین‌الدین، الرعایة فی علم الدرایه، ص۸۴.    
۴. ↑ میرداماد، سیدمحمدباقر، الرواشح السماویة فی شرح الاحادیث الامامیه، ص۴۱.    
۵. ↑ حکیم، سیدمحمدسعید، المحکم فی اصول الفقه، ج۳، ص۲۸۷.    
۶. ↑ حکیم، سیدمحمدسعید، المحکم فی اصول الفقه، ج۳، ص۲۸۸.    
۷. ↑ حکیم، سیدمحمدسعید، المحکم فی اصول الفقه، ج۳، ص۲۹۶.    
۸. ↑ علیاری تبریزی، علی، بهجة الامال، ج۱، ص۴۳۸.
۹. ↑ علیاری تبریزی، علی، بهجة الامال، ج۱، ص۷.
۱۰. ↑ مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۱، ص۱۷۹.
۱۱. ↑ کنی، علی، توضیح المقال، ج۷، ص۹.
۱۲. ↑ طریحی، فخرالدین، جامع المقال، ص۳.    
۱۳. ↑ اسدی جزایری، عبدالنبی، حاوی الاقوال فی معرفة الرجال، ج۱، ص۱۱۶.    
۱۴. ↑ درایة الحدیث، ص۳۹.
۱۵. ↑ خاقانی، علی، رجال الخاقانی، ص۲۴۶.
۱۶. ↑ خاقانی، علی، رجال الخاقانی، ص۲۶۵.
۱۷. ↑ کلباسی، ابوالهدی، سماء المقال، ج۲، ص۱۶۰.
۱۸. ↑ علامه نجفی، سیدضیاءالدین، ضیاء الدرایه، ص۲۴-۲۵.
۱۹. ↑ بروجردی، سیدعلی، طرائف المقال، ج۲، ص۲۴۹.    
۲۰. ↑ مدیرشانه‌چی، کاظم، علم الحدیث، ص۱۴۸-۱۴۹.
۲۱. ↑ فصلنامه علمی تخصصی علوم حدیث، ج۵، ص۱۳۴.
۲۲. ↑ نوری، حسین، مستدرک الوسائل، ج۳، ص۷۶۴.
۲۳. ↑ مامقانی، عبدالله، مستدرکات مقباس الهدایه، ج۵، ص۱۳۵.
۲۴. ↑ عاملی، محمد بن حسین، مشرق الشمسین و اکسیر السعادتین، ص۲۵.    
۲۵. ↑ مازندرانی، محمد بن اسماعیل، منتهی المقال، ج۱، ص۴۴.    
۲۶. ↑ صدر، سیدحسن، نهایة الدرایه، ص۱۰۵.    
۲۷. ↑ صدر، سیدحسن، نهایة الدرایه، ص۲۶۵.    
۲۸. ↑ مشکینی، ابوالحسن، وجیزة فی علم الرجال، ص۸۹.    
۲۹. ↑ محمد بن حسن، حر عاملی، وسائل الشیعه، ج۲۰، ص۹۶.    
۳۰. ↑ عاملی، حسین بن عبدالصمد، وصول الاخیار الی اصول الاخبار، ص۹۳.    
۳۱. ↑ عاملی، حسین بن عبدالصمد، وصول الاخیار الی اصول الاخبار، ص۹۸.    
۳۲. ↑ فضلی، عبدالهادی، اصول علم الرجال، ص۱۴۹.    
۳۳. ↑ مامقانی، عبدالله، مقباس الهدایه، ج۲، ص۱۲.    
۳۴. ↑ مامقانی، عبدالله، مقباس الهدایه، ج۱، ص۱۷۴.    
۳۵. ↑ بهبودی، محمدباقر، معرفة الحدیث، ص۱۴.


۶ - منبع



فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل‌بیت علیهم‌السلام، ج‌۳، ص ۲۷۷    
پایگاه مدیریت اطلاعات علوم اسلامی، برگرفته از مقاله «حدیث موثق»، تاریخ بازیابی ۱۳۹۶/۸/۲۴.    
آیة الله مکارم شیرازی،دائرة المعارف فقه مقارن،ج۱.    






آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.